Fot. Adobe Stock

Spadek liczby języków zaczął się na długo przed europejskim kolonializmem

Liczba języków używanych na świecie rosła przez większą część ostatnich 12 tys. lat i prawdopodobnie osiągnęła szczyt 1-3 tys. lat temu. Później zaczęła gwałtownie spadać, jeszcze przed europejską ekspansją kolonialną - wynika z badania opublikowanego w „Science”.

  • Fot. Adobe Stock
    Człowiek

    Socjolożka: opór społeczny przed feminatywami wynika z przyzwyczajenia

    Żeńskie formy zawodów, które z impetem weszły, a w zasadzie wróciły do języka polskiego, wciąż wywołują wiele negatywnych emocji. W ocenie socjolożki dr Agaty Zygmunt-Ziemianek wynika to z przyzwyczajeń i przekonania, że „kiedyś tego nie było”.

  • Fot. Adobe Stock
    Człowiek

    Pani od feminatywów: formy żeńskie wciąż drażnią; powodem brak osłuchania i światopogląd

    Feminatywy, czyli żeńskie formy nazw zawodów, drażnią zwłaszcza z dwóch powodów: braku osłuchania się z nimi i światopoglądowej niezgody – wskazała filolożka Martyna Zachorska, znana w sieci jako Pani od feminatywów. Dodała, że to drugie jest napędzane przez polaryzację polityczną.

  • Wielojęzyczność wpływa na nasze mówienie i myślenie; książka o zaletach nauki języków obcych

    O tym, jakie wartości dla ludzi i społeczności przynosi wielojęzyczność, pisze Viorica Marian w książce "Potęga języka". To m.in. większa kreatywność, nieszablonowe myślenie, a także opóźnienie choroby Alzheimera. Nigdy nie jest za wcześnie ani za późno na naukę innego języka - zauważa badaczka.

  • 06.08.2021. Prof. dr hab. Justyna Olko – historyczka, socjolingwistka i antropolożka; dyrektorka Centrum Zaangażowanych Badań nad Ciągłością Kulturową na Wydziale „Artes Liberales” Uniwersytetu Warszawskiego. PAP/Albert Zawada

    Prof. Olko: możemy mieć kilka języków ojczystych, w tym też te lokalne i oficjalnie nieuznane

    Każdy język, z którym się identyfikujemy, jest naszym ojczystym. Dlatego nie widzę problemu, gdy ktoś wskazuje na kilka swoich języków ojczystych, stawiając w jednym rzędzie i polski, i np. kaszubski, śląski, łemkowski czy wilamowski – podkreśla prof. Justyna Olko z UW.

  • Prorektorka UAM: utrwalony w PRL-u zwyczaj określania kobiet nazwami męskimi nie przystaje do współczesności

    Zwyczaj określania kobiet nazwami męskimi, utrwalony w okresie PRL-u, nie przystaje do dzisiejszych czasów – uważa prof. Katarzyna Dziubalska-Kołaczyk, prorektorka ds. nauki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (UAM).

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Naukowcy zbadali, jak powstają nowe słowa w mediach społecznościowych

    Nowe słowa w mediach społecznościowych mają szansę się utrwalić, jeśli ich twórcą jest użytkownik zajmujący centralną pozycję w sieci – informują francuscy naukowcy na łamach „PLOS”.

  • Procesja 12 bogów świata podziemnego; płaskorzeźba z Yazılıkaya, fot. Klaus-Peter Simon, CC BY 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=4084876
    Świat

    Odkryto nowy, wymarły język indoeuropejski

    W ruinach hetyckiego miasta Hattusa, niegdyś stolicy potężnego państwa, odkryto tabliczki, na których zapisano teksty w nieznanym dotąd języku indoeuropejskim – informuje strona internetowa Niemieckiego Instytutu Archeologicznego.

  • 29.05.2023. PAP/Radek Pietruszka

    Gabriela Skonieczna: esperanto uczy tolerancji, pokazując, że różnorodność jest czymś całkowicie naturalnym

    Esperanto uczy tolerancji, pokazując, że różnorodność jest czymś całkowicie naturalnym, a nie przeszkodą. Esperanto to bogactwo - powiedziała PAP Gabriela Skonieczna, opiekująca się w Bibliotece Narodowej zasobami Biblioteki Hectora Hodlera.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Języki na świecie zanikają w coraz szybszym tempie

    Języki na świecie zanikają w coraz szybszym tempie – piszą naukowcy na łamach periodyku „Science Advances”.

Najpopularniejsze

  • Model tunelu i kanistra na wypalone paliwo jądrowe w podziemnym laboratorium Mont Terri w Szwajcarii. W środku widać modele zestawów paliwowych, a wokół kanistra znajduje się bentonit, materiał ilasty, który ma pełnić funkcję bariery ochronnej w głębokim składowisku. Prawa autorskie: Natalia Jakus.

    Polka znalazła sposób na powstrzymanie bakterii zagrażających składowiskom odpadów jądrowych

  • Halucynacje AI doprowadziły do odkrycia. Polacy opisali nową „niemożliwie zasupłaną” rodzinę białek

  • Prezydent odznaczył Orderem Orła Białego lekarza neurochirurga, prof. CMKP dr hab. n. med. Mirosława Ząbka

  • Troje polskich naukowców z grantami ERC

  • Gdańsk/ Archeolodzy odnaleźli 28 tys. niewybuchów, przebadali plac apelowy i odkryli unikatowe zabytki na Westerplatte

  • Fot. Adobe Stock

    Lek przeciwzakrzepowy na bóle stawów

  • Powstał robot, który potrafi sobie wytworzyć nowy zmysł

  • Nowa definicja otyłości - sam wskaźnik BMI nie wystarczy do jej rozpoznania

  • Błonnik w diecie pomaga chronić wyściółkę jelit przed niszczeniem

  • Ptak, który angażuje się bardziej od dzięcioła

Warszawa, 17.04.2026. Siedziba Centrum Badań Kosmicznych PAN w Warszawie. PAP/Radek Pietruszka

50 lat CBK PAN. Polska aparatura 1,5 mln km od Ziemi

Centrum Badań Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk obchodzi 50-lecie istnienia. Przez ten czas urządzenia opracowane przez polskich inżynierów dotarły w odległe rejony Układu Słonecznego: w okolice Wenus i Marsa, a obecnie lecą w stronę Jowisza – powiedział PAP dyrektor CBK PAN dr hab. Piotr Orleański.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera