Fot. Adobe Stock

Popularny znacznik biologiczny może wprowadzać w błąd

Nie świeci, więc nie działa? Niekoniecznie. Naukowcy z Polski wykazali, że stosowanie jednego z najpopularniejszych białek znacznikowych - GFP, używanego w badaniach biologicznych i traktowanego jako idealny marker, może prowadzić do błędnej interpretacji tego, co naprawdę dzieje się w komórce.

  • dr Tomasz Włodarski z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN. Fot. archiwum własne.
    Technologia

    Ekspert: AlphaFold nie zabierze pracy biologom

    AlphaFold, czyli model sztucznej inteligencji, za który jego twórcy dostali Nagrodę Nobla z chemii - znacząco różni się od ChatGPT, bo nie uczy się na strukturach już wygenerowanych przez siebie. AlphaFold nie rozumie procesów fizyki – zauważa dr Tomasz Włodarski z Instytutu Biochemii i Biofizyki PAN.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Białka pod kriomikroskopem ujawniają nowe informacje o fotosyntezie

    Naukowcy uchwycili w wysokiej rozdzielczości strukturę jednego z kluczowych białek fotosyntezy u roślin, rejestrując moment cyklu katalitycznego. Odkryli, że woda jest wypierana z miejsca aktywnego tego białka poprzez kanały na jego powierzchni w sposób przypominający działanie tłoczka w strzykawce.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Elastyczne sploty i węzły w cząsteczkach pod coraz lepszą kontrolą

    Metodę konstruowania molekularnych splotów i węzłów tak, aby były one elastyczne, opracowali badacze z Uniwersytetu Warszawskiego oraz Uniwersytetu Wrocławskiego. Elastyczność umożliwia powstawanie splątanych obszarów w cząsteczkach białek czy kwasów nukleinowych.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Kiedy zainfekowane bakterie dokonują seppuku: zbadano niezwykłe białka

    Istnieją białka, które same z siebie produkują DNA i służą do samobójczej śmierci bakterii. Budowę i sposób działania takich struktur opisali naukowcy z zespołu prof. Marcina Nowotnego. "To rajskie ptaki wśród białek" - komentuje badacz. Być może białka te uda się wykorzystać w kontrolowanej produkcji DNA. A może kiedyś - również w terapii zakażeń bakteryjnych.

  • Adobe Stock
    Życie

    W "Science" opisano białka pomagające mitochondriom w komunikacji

    Mitofuzyna 2 to białko, które potrzebne jest do pracy mitochondriów w komórkach. Międzynarodowy zespół - z udziałem Polaka - opisał teraz w "Science" nowo zidentyfikowane warianty tego białka, które pośredniczą między mitochondrium a innymi elementami komórki. Badania te m.in. rzucają światło na niektóre zaburzenia pracy wątroby.

  • Zaprojektowana mutacja białkowa pozwoliła na częściowe zablokowanie wnęki enzymu MECR wiążącej kwasy tłuszczowe, umożliwiając analizę funkcji długołańcuchowych kwasów tłuszczowych produkowanych w mitochondriach. Źródło: Wydział Fizyki UW
    Życie

    Długołańcuchowe kwasy tłuszczowe niezbędne w oddychaniu komórkowym

    Do lepszego zrozumienia chorób związanych z zaburzoną funkcją mitochondriów, "fabryk energii" w komórkach, prowadzą badania międzynarodowego zespołu z udziałem Polaków. Długołańcuchowe kwasy tłuszczowe są niezbędne dla prawidłowego przebiegu procesu oddychania komórkowego - ustalili naukowcy m.in. z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

  • Fot. Adobe Stock
    Zdrowie

    Naukowcy zrobili krok w kierunku "szczepionki" na alergię na białko jaj

    Limfocyty to białe krwinki, które regulują pracę układu odpornościowego. Jeśli się je „doświadczy” np. kontaktem z alergizującym białkiem i przeszczepi do innego organizmu, wówczas taki transfer wzmocni reakcję immunologiczną, a organizm zacznie się lepiej bronić przed tym białkiem. Takie doświadczenie przeprowadzili naukowcy z Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN w Olsztynie.

  • Fot. Adobe Stock
    Zdrowie

    Zespół z UJ opisał ważny mechanizm komórkowy

    Naukowcy z Uniwersytetu Jagiellońskiego, na łamach "Nature Communications", opisali kluczowe odkrycie na temat niezwykle istotnej modyfikacji powstających w komórkach białek. Chodzi o tzw. hypuzynację, która ma znaczenie m.in. w powstawaniu nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych czy cukrzycy.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Rozszyfrowano strukturę białkowego kompleksu Elongator

    Skomplikowany układ białek zwany Elongatorem, który jest kluczowy do tego, aby produkcja białek w organizmach wielokomórkowych zachodziła w poprawny sposób, opisali członkowie międzynarodowego zespołu badawczego, m.in z Krakowa.

Najpopularniejsze

  • Penelopa i Odyseusz, obraz Johanna Heinricha Wilhelma Tischbeina z 1802 r. Fot. Wikipedia/ domena publiczna

    Historyk: Penelopa nie zawsze była przedstawiana jako wierna małżonka Odysa

  • Olsztyn/ Miasto chce zbadać największe jezioro, by możliwe było oczyszczenie z moczarki

  • 38 mln lat temu na terenie dzisiejszej Lubelszczyzny pływały walenie

  • Prof. Pałys dla PAP: nowe rozporządzenie o liście czasopism to krok ku równowadze, ale i eksperyment

  • Matematyk: w nieprzewidywalności świata kryje się klucz do rozwoju

  • 16.05.2013. PAP/Michał Walczak

    Neandertalscy dentyści leczyli próchnicę już prawie 60 tys. lat temu

  • Chemikalia obecne w środowisku mogą zakłócać rozwój kości u niemowląt

  • Zespół policystycznych jajników opóźnia menopauzę

  • Nie dało się żyć bez molibdenu

  • Afryka/ Naukowcy: w Zambii może powstawać nowa granica płyt tektonicznych

Kraków, 19.05.2026. Prorektor Uniwersytetu Jagiellońskiego ds. rozwoju, filozof, prawnik i kognitywista prof. dr hab. Bartosz Brożek (3L), pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. Współpracy ze Środowiskiem Naukowo-Akademickim dr Bogna Halska-Pionka (2L), popularyzator nauki z Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ Łukasz Kwiatek (3P), prezes Santa Fe Institute prof. David Krakauer (2P) i prowadzący rzecznik prasowy UJ dr Marcin Kubat (L) podczas konferencji prasowej Copernicus Festival 2026, 19 bm. w Muzeum Inżynierii i Techniki w Krakowie. Copernicus Festival - jedno z największych wydarzeń popularyzujących naukę w Polsce. Tegorocznymi partnerami festiwalu są Europejska Rada ds. Badań Naukowych (ERC) oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). PAP/Łukasz Gągulski

Kraków/ Pod hasłem „złożoność” rozpoczął się Copernicus Festival

Pod hasłem „złożoność” rozpoczęło się we wtorek w Krakowie wydarzenie popularyzujące naukę – Copernicus Festival. Polscy i zagraniczni naukowcy będą opowiadać o badaniach na temat pochodzenia świata, ewolucji człowieka, ludzkiej świadomości i rozwoju sztucznej inteligencji.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera