Hipotetyczna rekonstrukcja życia iguany anatolijskiej płynącej na pniach drzew, zanim dotarła do odizolowanego lądu Balkanatolii. Grafika: Olha Timofieieva. Zdjęcie pochodzi z publikacji Georgalis i in. 2026.

Odkryto pierwszą jaszczurkę z Bałkanatolii. To eoceńska iguana

Paleontolodzy, m.in. z instytutu PAN, odkryli w Anatolii (Turcja) skamieniałość iguany sprzed 44 mln lat. To pierwszy dowód na obecność eoceńskich gadów w obszarze zwanym Bałkanatolią. Fragment szczęki wskazuje na to, że zwierzęta dotarły tam z Europy drogą morską, dryfując na pniach drzew.

  • Łuska współczesnego padalca. Źródło: Adobe Stock
    Życie

    Największa znana beznoga jaszczurka żyła kiedyś na terenie Polski

    Nawet ponad 2 m długości mogła mieć beznoga jaszczurka Pseudopus pannonicus, która żyła na terenie Polski między 15 a 2 mln lat temu. Paleontolodzy m.in. z PAN wykazali, że to największy znany dotąd przedstawiciel padalcowatych.

  • Kość udowa cynodonta Saurodesmus robertsoni w widoku od góry (okaz na podłożu skalnym i render 3D) oraz jego pozycja na drzewie rodowym owodniowców (gwiazdka). [Fotografia: Tomasz Szczygielski; model 3D: Tomasz Szczygielski i Dawid Dróżdż; rysunek: Dawid Dróżdż]
    Życie

    Kość udowa nie żółwia, ale praprzodka ssaków – nowe spojrzenie na skamieniałość z triasu

    Paleobiologia pełna jest enigmatycznych skamieniałości. Takim przykładem jest również mała kość z okresu triasu, odkryta 184 lata temu w Szkocji i wielokrotnie badana. Nowe analizy wykazały, że to jednak nie jest kość żółwia, ale cynodonta, czyli praprzodka ssaków.

  • Źródło: Facebook/ Instytut Paleontologii PAN i PeerJ
    Życie

    Ponownie zbadano pradawnego krokodylomorfa z Załęcza Wielkiego

    Naukowcy ponownie zbadali szczątki prehistorycznego gada morskiego, znalezionego jeszcze w XX w. we wsi Załęcze Wielkie (woj. łódzkie). Ten daleki krewniak współczesnych krokodyli miał około 4 m długości i wyraźny uraz szczęki, którego prawdopodobnie nabawił się w pierwszych latach życia - ustalili badacze.

  • Autorka Liliana Reinöhl. Źródło: archiwum autorów publikacji
    Życie

    Nowe odkrycie: gad sprzed 245 mln lat z bardzo długą szyją

    Bardzo długą szyją i długim kręgosłupem charakteryzował się trachelozaur, czyli nowo odkryty gad żyjący około 245 mln lat temu. Międzynarodowy zespół paleontologów wykazał to sięgając do opisu sprzed stu lat; wtedy uważano, że kości należały do kilku zwierząt, dziś – że to szkielet jednego osobnika.

  • Źródło: Wikipedia. Autor zdjęcia: Dmitry Bogdanov (licencja CC BY 3.0).
    Życie

    „Zapomniany” gad morski okazał się ważnym puzzlem w ewolucji plezjozaurów

    Gad morski Trematospondylus macrocephalus został opisany już w 1858 r. i jest jednym z najstarszych znanych nauce plezjozaurów. Jednak krótko po tym zapomniano o nim – aż do teraz. Nowe badania wykazują, że stanowi on istotny puzzel w układance ewolucyjnej tej grupy.

  • 05.12.2023. Kości zaprezentowane podczas konferencji prasowej w Muzeum Ewolucji Instytutu Paleobiologii PAN w Warszawie, 5 bm. Temat spotkania "Miedary - nowe stanowisko wymarłych kręgowców sprzed 240 mln lat". Spotkanie jest organizowane przez Instytutu Paleobiologii Polskiej Akademii Nauk. (sko) PAP/Albert Zawada
    Życie

    Szczątki drapieżników sprzed 240 mln lat znaleziono w Miedarach

    Polscy naukowcy odkryli szczątki ponad tysiąca okazów wymarłych zwierząt sprzed ok. 240 mln lat. Wśród nich są kości nieznanego do tej pory nauce gada.

  • Rekonstrukcja gada: Zhixin Han. Źródło: Instytut Paleobiologii PAN
    Życie

    Nowe spojrzenie na ewolucję wodnego trybu życia u wymarłych gadów

    Polsko-chiński zespół naukowy opisał nowego gada morskiego, który żył ok. 250 mln lat temu na terenie obecnych Chin. Odkrycie rzuca nowe światło na ewolucję wodnego trybu życia u wymarłych gadów i potwierdza bliskie pokrewieństwo żółwi m.in. z dinozaurami i ich krewnymi.

  • Paikwaophis kruki. Zdjęcie: DB Means
    Życie

    Badacz z UŁ opisał nowy gatunek węża i zadedykował go koledze z uczelni

    Biolog i herpetolog prof. Philippe Kok z Uniwersytetu Łódzkiego sklasyfikował nowy rodzaj i gatunek węża, żyjącego w Ameryce Południowej, a jego nazwę - Paikwaophis kruki - zadedykował dziekanowi Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska UŁ prof. Andrzejowi Krukowi.

  • Duszatyn, 02.05.2017. Żmija zygzakowata (Vipera berus), 2 bm. Żmija zygzakowata to jedyny jadowity wąż w Polsce występujący m.in. w Bieszczadach. (dd/doro) PAP/Darek Delmanowicz
    Życie

    Co piąty gatunek gadów zagrożony. Pora ocieplić wizerunek zmiennocieplnych

    Na świecie aż 21 proc. gatunków gadów zagrożonych jest wymarciem - wyliczono w niedawnej publikacji w Nature. O tym, że warto zadbać również o ochronę gadów, które występują w Polsce, mówi herpetolog dr Katarzyna Kurek. “Wąż Eskulapa czy gniewosz plamisty w ogródku powinien być powodem do dumy” - zaznacza.

Najpopularniejsze

  • Źródło: Weronika Baranowska

    Szopy pracze zajmują budki lęgowe i zagrażają ptakom w PN Ujście Warty

  • Ekspert: na cmentarzach wytwarzamy tony odpadów, które zostaną dla przyszłych pokoleń

  • Poszukiwani chętni do udziału w 50. wyprawie polarnej do Polskiej Stacji Polarnej Hornsund

  • Naukowiec: zlikwidowane w Małopolsce gniazdo szerszenia żółtonogiego mieściło ok. tysiąca owadów

  • Cztery stwierdzenia zamiast dwudziestu. Polscy naukowcy skrócili skalę samotności

  • Połoz podkowiasty (Hemorrhois hippocrepis). Fot. Adobe Stock

    Hiszpania/ Węże inwazyjne stopniowo zadomowiają się na wyspach Balearów

  • Norwegia/ Archeolodzy: znaleźliśmy norweski skarb narodowy

  • USA/ Rosną zachorowania na zaawansowanego raka jelita grubego wśród nastolatków

  • Elektroniczny implant może zastąpić leki na cukrzycę typu 2

  • Uzbekistan/ W górach nieopodal Samarkandy odkryto prehistoryczne malowidła naskalne oraz osadę z epoki brązu

Warszawa, 29.10.2026. Prof. Philippe Aghion odebrał tytułu doktora honoris causa SGH. PAP/Marcin Obara

Noblista: potrzebujemy skutecznej edukacji, elastycznego rynku pracy oraz socjalnego bezpieczeństwa

Sztuczna inteligencja to nie tylko szansa na rozwój, ale też ryzyko utraty miejsc pracy. Dlatego kluczowe znaczenie ma dobry system edukacji, elastyczny rynek oraz skuteczna pomoc państwa dla ludzi, którzy zostaną zwolnieni - powiedział PAP prof. Philippe Aghion, laureat nagrody Nobla z ekonomii. 

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera