Typowy dołek kriokonitowy. (Źródło: IFJ PAN)

Radioaktywny pluton się nie ukryje. Naukowcy znajdują go nawet na lodowcach

Testy broni jądrowej, wypadki satelitów czy elektrowni jądrowych sprawiają, że do środowiska trafia radioaktywny pluton. Ślady stosunkowo łatwo znaleźć w osadach gromadzących się na lodowcach. Takie badania wykonywali na półkuli północnej i południowej naukowcy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN.

  • Fot. Fotolia
    Kosmos

    16 lat temu zdegradowano Plutona

    Dokładnie 16 lat temu zdegradowano Plutona. Do do roku 2006 uważany był on powszechnie za planetę. Obecnie zaliczamy Plutona do najjaśniejszego z tzw. transneptunowców – obiektów z Pasa Kuipera, leżącego na peryferiach Układu Słonecznego.

  • Mapa powierzchni Charona z zaznaczonymi niektórymi nazwami nadanymi różnym strukturom przez Międzynarodową Unię Astronomiczną. Źródło: NASA/Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory/Southwest Research Institute
    Świat

    Nazwano struktury na największym księżycu Plutona

    Międzynarodowa Unia Astronomiczna nadała pierwsze oficjalne nazwy strukturom na powierzchni Charona, największego księżyca Plutona. Nazwami uczczono m.in. legendarnych podróżników i wizjonerów. Jeden z kraterów zyskał nazwę Pirx, przypominając postać z twórczości Stanisława Lema.

  • Źródło: NASA/JHUAPL/SWRI/ROSS BEYER
    Człowiek

    Pierwsze oficjalne nazwy terenów na Plutonie

    Międzynarodowa Unia Astronomiczna po raz pierwszy nadała nazwy formom ukształtowania terenu na leżącej w Pasie Kuipera planecie karłowatej. Organizacja uhonorowała związaną ze światem zmarłych mitologię, pionierskie misje kosmiczne, śmiałków, którzy przesunęli granice eksploracji oraz naukowców i inżynierów związanych z Plutonem.

  • Świat

    Na Plutonie występują bardzo wysokie stożki lodowe

    Nawet 500 m. wysokości mogą mieć lodowe stożki na Plutonie - struktury bardzo podobne do tych obecnych na Ziemi, tylko wiele od nich większe - informuje NASA. Ich istnienie przewidziano dzięki wykorzystaniu modelu i symulacji komputerowych.

  • Fragment powierzchni Charona sfotografowany 14 lipca 2015 r. przez sondę New Horizons z odległości 78700 km. Źródło: NASA/Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory/Southwest Research Institute.
    Świat

    Największy księżyc Plutona mógł mieć kiedyś ocean

    Charon, największy z księżyców planety karłowatej Pluton, mógł mieć dawno temu podpowierzchniowy ocean – tak sugerują dane zebrane podczas misji New Horizons prowadzonej przez NASA.

  • Atmosfera Plutona sfotografowana w zakresie podczerwieni przez sondę New Horizons. Obraz opracowano na podstawie danych zebranych 14.07.2015 r. Kolory są sztuczne. Źródło: NASA/JHUAPL/SwRI.
    Świat

    Atmosfera Plutona w podczerwieni

    Agencja kosmiczna NASA opublikowała kolejne zdjęcie Plutona nadesłane przez sondę New Horizons. Obraz przedstawia atmosferę tej planety karłowatej w zakresie promieniowania podczerwonego.

  • Zdjęcie Plutona w sztucznie uwypuklonych kolorach wykonane przez sondę New Horizons 14.07.2015 r. i przesłane na Ziemię 19 września. Ukształtowanie terenu przypomina nieco widok skóry węża. Źródło: NASA/JHUAPL/SWRI.

    Powierzchnia Plutona niczym skóra węża – nowe zdjęcia z sondy New Horizons

    W ostatnim czasie NASA prezentuje kolejne zdjęcia wykonane przez sondę New Horizons, które stopniowo docierają do Ziemi. Na jednym ze zdjęć widać fragment powierzchni Plutona z tak ułożonymi górami, że przypominają skórę węża.

  • Fot. PAP/EPA/ NASA 24.07.2015

    Mgła i płynące rzeki azotowego lodu na Plutonie

    Naukowcy z NASA opublikowali w piątek nowe zdjęcia planety Pluton nadesłane przez sondę New Horizons, które nie przestają zadziwiać. Widać na nich rozległe strefy mgły w atmosferze i stosunkowo młode "rzeki" zamarzniętego azotu.

  • Fot. PAP/EPA/ NASA 15.07.2015

    Sonda New Horizons odkryła łańcuchy górskie na Plutonie

    Zdjęcia wykonane przez sondę New Horizons, która w ub. wtorek przeleciała w pobliżu niezbadanej dotąd karłowatej planety Pluton i jej satelity Charona, zadziwiły naukowców. Widać na nich wysokie łańcuchy górskie na Plutonie i głębokie kaniony na powierzchni Charona.

Najpopularniejsze

  • 10.09.2026. Niski stan wody w Wiśle w Warszawie. PAP/Leszek Szymański

    Badacze: w Warszawie stan wody w Wiśle spada, bo dno rzeki ulega erozji

  • Prof. Lichocka: Na liście Polaków nominowanych do Nobla z chemii brakuje Jana Czochralskiego

  • Minister nauki: nie chcemy wprowadzać obostrzeń na uczelniach, ale musimy zadbać o bezpieczeństwo

  • "Pająkopodobny" koniec ogona żmii rogatej - ze strukturami niepodobnymi do niczego

  • Pierwsze w Polsce operacje jaskry nową bezinwazyjną metodą - w warszawskim szpitalu 

  • Fot. Adobe Stock

    Uciskanie kości pomaga regenerować mózg

  • Małpie wszczepiono wyhodowaną w laboratorium tkankę przysadki

  • Holandia/ Archeolodzy odkryli ślady z czasów prehistorycznych pod kompleksem parlamentarnym w Hadze

  • Norwegia/ 65 lat temu potwierdzono, że przed Kolumbem do Ameryki pierwsi dotarli wikingowie

  • Odkryto komórki, które wspierają regenerację serca

Warszawa, 09.10.2026. Na zdjęciu z 7 bm. menedżer misji kosmicznych NASA Artur B. Chmielewski i dziennikarka Agnieszka Kliks-Pudlik w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Artur B. Chmielewski był gościem Studia PAP. (ad) PAP/Leszek Szymański

A. Chmielewski z NASA: polecimy na Księżyc nie na dzień-dwa, ale żeby zostać na dłużej

Oczy inżynierów kosmicznych znów są skierowane w stronę Księżyca. Menedżer misji kosmicznych Artur Chmielewski z NASA podkreślił w Studiu PAP, że kolejnym krokiem nie jest podróż na dzień lub dwa, ale pozostanie tam na dłużej. A z tym związane są liczne wyzwania, np. przygotowanie robotów do budowy bazy.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera