Trzęsienia ziemi i fale sejsmiczne to potężne narzędzia do badania wnętrza naszej planety. Aby wykorzystać to także na innych ciałach niebieskich, naukowcy umieścili sejsmometry na Księżycu w ramach misji Apollo, miały je też amerykańskie lądowniki Viking, które dotarły na Marsa w 1976 roku.

W przypadku Marsa sejsmometr na pokładzie lądownika Viking 1 zawiódł, natomiast Viking 2 zarejestrował dwa zdarzenia, trudne do interpretacji ze względu na ograniczoną czułość instrumentu, kompresję danych i brak szerszego kontekstu sejsmicznego. Na dodatek sejsmometr był zamontowany na pokładzie lądownika, więc dodatkowy szum był wprowadzany poprzez wiatr. 

Grupa naukowców, którą kierował Wanbo Xiao z Uniwersytetu Pekińskiego (Chiny) postanowiła ponownie przeanalizować i zinterpretować archiwalne dane z lądownika Viking 2. Dotyczy to dwóch zdarzeń, z sol 53 i sol 80 (sol to określenie na marsjańską dobę). Interpretacji dokonano w szerszym kontekście, znanym dzięki bardziej współczesnej amerykańskiej misji InSight z lat 2018-2022, której celem były badania wnętrza Marsa m.in. przy pomocy czułego sejsmometru. Sejsmometr InSight był umieszczony bezpośrednio na powierzchni Marsa, a nie na pokładzie lądownika. 

Wykazano, że zdarzenia zarejestrowane przez lądownik Viking 2 faktycznie mogły być trzęsieniami marsjańskiego gruntu. InSight zarejestrował ponad 1300 zdarzeń sejsmicznych, z których prawie 1000 pochodziła z regionu, z którego prawdopodobnie pochodziły również dwa zdarzenia sprzed kilkudziesięciu lat odnotowane przez lądownik Viking 2. To sugeruje, że rejon ten był aktywny sejsmicznie w obu okresach oddzielonych o blisko 50 lat.

Naukowcy wskazują, że różnice pomiędzy obserwacjami z obu lądowników wynikają z charakterystyki instrumentów, strategii próbkowania sygnału i spektralnych charakterystyk marsjańskich zdarzeń sejsmicznych, natomiast nie jest to zmiana charakteru aktywności sejsmicznej na Marsie w ciągu pół wieku. (PAP)

cza/ agt/