Według zapowiedzi Ministerstwa Edukacji Narodowej (MEN), od roku szkolnego 2027/2028 zacznie obowiązywać nowa podstawa programowa dla szkół ponadpodstawowych. W jej ramach pojawi się m.in. astronomia jako osobny przedmiot do wyboru przez dyrekcję szkoły.

Na razie nie są znane szczegóły nowej podstawy programowej. Została ona opracowana przez komisję ekspertów, a publicznie MEN ogłosi jej treść jeszcze w tym roku, jako kolejne etapy prac nad reformą oświaty.

Skoro szykuje się powrót astronomii do szkół, to - aby wspomóc nauczycieli - Polskie Towarzystwo Astronomiczne ogłosiło konkurs pt. „Nauczaj astronomii z Astronarium”, na opracowanie scenariuszy lekcji dla szkół ponadpodstawowych, dotyczących treści astronomicznych. Dla laureatów przewidziano nagrody pieniężne.

Dr Krzysztof Czart, wiceprezes Polskiego Towarzystwa Astronomicznego, tłumaczy, że scenariusze mogą dotyczyć bezpośrednio lekcji astronomii, ale mogą być to też scenariusze dla innych przedmiotów, o ile dotyczą tematów astronomicznych. Na przykład fizyki, geografii, chemii, a nawet historii (np. dotyczące Mikołaja Kopernika), biologii (np. temat życia we Wszechświecie), czy filozofii (np. kwestia zasady antropicznej). Mogą też dotyczyć prowadzenia kółka astronomicznego.

Scenariusz musi nawiązywać do jednego lub kilku odcinków popularnonaukowego serialu Astronarium (lub do ich fragmentów). Serial ten jest produkowany przez Polskie Towarzystwo Astronomiczne we współpracy z Telewizją Polską i wsparciu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Do tej pory powstało 189 odcinków, emitowanych od 2015 roku. Od października mają pojawić się też nowe odcinki Astronarium. Wszystkie dostępne są także w serwisie YouTube.

Termin nadsyłania zgłoszeń mija 20 października 2026 roku, można tego dokonywać poprzez stronę konkursową (https://www.urania.edu.pl/konkursy/nauczaj-astronomii-z-astronarium). Konkurs przeznaczony jest dla osób pełnoletnich (nie trzeba być nauczycielem).

Zarówno konkurs, jak i nowe odcinki Astronarium w roku 2026, są realizowane w ramach projektu wspartego przez Ministerstwo Edukacji Narodowej w programie Kompas Młodego Obywatela. Dodatkowo Polskie Towarzystwo Astronomiczne zapowiada wydanie numeru specjalnego „Uranii - Postępów Astronomii” poświęconego astronomii w szkole, zawierającego materiały przydatne dla nauczycieli, w tym przykładowe scenariusze lekcji.

Polskie Towarzystwo Astronomiczne (PTA) jest organizacją zrzeszającą zawodowych astronomów. Powstało w 1923 roku. Poza działalnością naukową, prowadzi też ogólnopolskie projekty z zakresu edukacji i popularyzacji astronomii. (PAP)

cza/ agt/