Badanie 133 gatunków much, komarów i ich krewnych pokazało, że większość muchówek korzysta z podobnych strategii lotu. Według naukowców większe znaczenie niż sądzono mają fizyczne i aerodynamiczne ograniczenia lotu.
Większość much, komarów i ich krewnych lata w zaskakująco podobny sposób, mimo ogromnego zróżnicowania tej grupy owadów – wynika z badania opublikowanego w „PLOS Biology”. Autorzy pracy przeanalizowali 133 gatunki muchówek, czyli owadów z rzędu Diptera (czyli dwuskrzydłych).
Muchówki należą do najbardziej udanych ewolucyjnie grup zwierząt. Według autorów obejmują około 15 proc. wszystkich opisanych gatunków zwierząt, a ich sukces w dużym stopniu wynika ze zdolności do lotu. Jest on napędzany przez jeden z najbardziej wymagających układów ruchowych w przyrodzie.
Zespół kierowany przez badaczy z Wageningen University & Research (Holandia) przeprowadził pierwszą szeroką analizę porównawczą lotu muchówek. Naukowcy zestawili cechy ciała i skrzydeł 133 gatunków, a dla 46 gatunków wykonali szczegółowe pomiary lotu i analizy aerodynamiczne.
Wyniki pokazały, że u większości muchówek ruchy skrzydeł i aerodynamika lotu są bardzo podobne. Badacze wskazują, że fizyczne ograniczenia lotu trzepoczącego prowadzą ewolucję w stronę wąskiego zakresu skutecznych rozwiązań. Oznacza to, że mimo różnic w budowie ciała i trybie życia wiele gatunków korzysta z podobnego aerodynamicznego „planu”.
Wyjątkiem są komary. Wykonują uderzenia skrzydłami z bardzo wysoką częstotliwością, sięgającą nawet 1000 razy na sekundę, co czyni ich lot znacznie mniej wydajnym energetycznie. Według badaczy lot komarów jest około trzy razy mniej efektywny niż lot muszek owocowych podobnej wielkości.
Naukowcy wiążą tę różnicę z rolą dźwięku w rozmnażaniu. Wiele komarów kopuluje w rojach, a charakterystyczne brzęczenie pomaga w komunikacji i odnalezieniu partnera. Badacze porównują ten kosztowny energetycznie mechanizm do ogona pawia: jest obciążeniem, ale ma znaczenie w doborze płciowym.
Autorzy wskazują, że wyniki mogą mieć znaczenie nie tylko dla biologii ewolucyjnej. Efektywne strategie lotu muchówek mogą inspirować konstrukcję mikrodronów, a lepsze zrozumienie akustycznej biologii komarów może w przyszłości pomóc w badaniach nad kontrolą gatunków przenoszących choroby.
Patryk Kulpok (PAP)
pmk/ agt/
Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.
