Uczelnia zachęca producentów żywności do wykonywania badań klinicznych potwierdzających właściwości zdrowotne, lecznicze przynajmniej niektórych swoich produktów, potwierdzania tych walorów, aby z produktów spożywczych, stawały się żywnością, która może funkcjonować na rynku medycznym. - Po to, żeby społeczeństwo mogło odnosić konkretne korzyści zdrowotne ze spożywanych produktów. By stało się to możliwe, konieczne jest wykonanie badań w formacie klinicznym. Do tej pory wszyscy producenci żywności są zobowiązani badać skład tej żywności, natomiast mało kto wykonuje badania efektów zdrowotnych przyjmowanej żywności - powiedział na konferencji prasowej rektor UMB prof. Marcin Moniuszko. Wskazał, że mając takie produkty, można sięgać do innych grup konsumentów, inaczej je promować. Zaznaczył, że to niezagospodarowana dotychczas nisza na rynkach.

Rektor podkreślał, że temat jest ważny, bo Polacy szukają produktów prozdrowotnych, o czym świadczy np. rozbudowany i stale rosnący rynek suplementów diety. Zaznaczył jednak, że suplement to nie lek, i że w Polsce wymagana jest jedynie rejestracja suplementu. Medycy, poprzez wyniki przeprowadzanych badań - chcą dawać gwarancję efektu prozdrowotnego danego produktu konsumentom, pacjentom.

- Wykonanie badań w formacie klinicznym konkretnych produktów żywnościowych, a być może nowych produktów żywnościowych, pozwoli - mamy wielką nadzieję - podlaskim producentom, rolnikom, przetwórcom, przejść do zupełnie innej ligi, jeżeli chodzi o dystrybucję tych produktów i handel - powiedział Moniuszko.

Naukowcy z UMB prowadzą różne projekty dotyczące tzw. żywności funkcjonalnej.

Prorektor UMB ds. rozwoju i współpracy z otoczeniem gospodarczym, prof. Katarzyna Socha z UMB, prowadzi badania nad produktami, które mają pomagać pacjentom z problemami metabolicznymi, np. poprawiającymi stężenie glukozy we krwi czy normalizujące profil lipidowy. Opracowano receptury, które są testowane obecnie już na pacjentach (w formule badania klinicznego).

Specjaliści z UMB we współpracy z wydziałem prawa Uniwersytetu w Białymstoku w ramach projektu ekosystemu Dolina Rolnicza 4.0 pracują także nad wypracowaniem procesu certyfikacji, potwierdzania właściwości takich produktów prozdrowotnych - poinformowała prof. Socha.

- To nie tylko certyfikacja. Ona sama wszystkiego nie załatwi, bo systemów certyfikacyjnych na świecie i w Polsce jest bardzo dużo. Natomiast tutaj chodzi raczej o to, żeby zastosować takie narzędzia, które to ułatwią i spowodują niższe koszty - powiedział dziennikarzom prezes spółki samorządu województwa podlaskiego Podlaski Fundusz Ekosystem Dolina Rolnicza 4.0 Andrzej Parafiniuk.

Dodał, że chodzi o np. automatyzację, informatyzację całego procesu przygotowywania dokumentacji przez rolników, producentów, przetwórców, naukowców. - I to zmniejszy koszty - dodał.

Trwają też prace nad mechanizmem powiązania całego łańcucha tych czynności. - Rolnik mówi: mi się nie opłaca, nie ma oferty, naukowcy mówią: my możemy zrobić super produkt żywnościowy, ale potrzebujemy dobrego surowca - i tu się robi przestrzeń, którą trzeba załatać - powiedział Parafiniuk.

Pierwsze próby takiej certyfikacji w ramach Doliny Rolniczej miałyby się odbyć w 2027 r. Efektem końcowym mechanizmu, nad którym trwają prace, jest to, aby rolnik mógł sprzedać swój surowiec odpowiedniej jakości za odpowiednią cenę, a z tego była wytworzona żywność prozdrowotna.

Andrzej Parafiniuk dodał, że pierwsze prace mają dotyczyć produktu pomocnego w leczeniu insulinooporności. - Jeżeli my na tym przykładzie pokażemy, że ten mechanizm działa, to możemy następne jednostki chorobowe w ten sam sposób potraktować - dodał. (PAP)

kow/ zan/