Historia i kultura

Sudan/ Archeolodzy sprawdzają, jak mieszkańcy dawnych domostw korzystali z przestrzeni

Fot. Adobe Stock
Fot. Adobe Stock

Pracujący na terenie Starej Dongoli (Sudan) archeolodzy z UW analizują ślady pierwiastków zachowane na podłogach dawnych domostw, by ustalić, w jaki sposób dawni mieszkańcy korzystali z przestrzeni, np. gdzie i jak gotowali.

"Archeolodzy, badając domy, bardzo często natrafiają na problem, który wiąże się z tym, że ludzka aktywność, taka jak gotowanie, trzymanie zwierząt, rozcieranie ziarna, nie pozostawiają widocznych gołym okiem śladów - tzn. pozostawionych narzędzi, wbudowanych instalacji" - mówił dr Maciej Wyżgoł z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW.

Wychodząc z założenia, że każda domowa aktywność pozostawia możliwy do identyfikacji ślad pierwiastkowy - naukowcy przeprowadzili analizę próbek pobieranych z podłóg dawnych domostw, by zidentyfikować tzw. strefy aktywności: wskazać miejsca, w których wykonywano codzienne czynności.

"Wyznaczanie stref aktywności na podstawie koncentracji pierwiastków jest istotne dla określenia relacji, które zachodzą w obrębie domu m.in. podziału pracy na przedstawicieli różnych płci" - mówił archeolog.

Naukowcy porównują też, jak przestrzeń mieszkalną wykorzystywano w różnych okresach. To pozwala im wnioskować szerzej na temat zmian, do jakich dochodziło: tożsamości czy religii mieszkańców miasta: Starej Dongoli, czyli dawnej stolicy królestwa Makurii (obecnie - na terytorium Sudanu).

Wnioski z interdyscyplinarnych badań podsumowano na łamach "Journal of Archaeological Science: Reports". Współautorką publikacji jest dr hab. Barbara Woronko z Wydziału Geologii, prof. UW. Badania te związane są z większym projektem "UMMA – Urban Metamorphosis of the community of a Medieval African capital city”, realizowanym w Sudanie pod kierownictwem dr. hab. Artura Obłuskiego, dyrektora Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW.

W ramach projektu badacze analizują proces transformacji Dongoli - stolicy średniowiecznego królestwa Makurii, ważnego ośrodka chrześcijańskiego - w miasto muzułmańskie, w okresie między XIV a XIX w. Proces ten postępował wiele lat, często nie pozostawiając w materiale archeologicznym śladów widocznych gołym okiem. Pomocne okazało się zastosowanie metod geochemicznych.

Wnioski z badań w ramach projektu „UMMA” przedstawiane są m.in. podczas konferencji "Polacy nad Nilem", odbywającej się 19-21 czerwca w budynku Wydziału Archeologii na Uniwersytecie Warszawskim. (PAP)

zan/ amac/

Fundacja PAP zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: naukawpolsce.pl, a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - naukawpolsce.pl. Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów wideo.

Czytaj także

  • 25.11.2025. Otwarcie wystawy „Grodzisko w Chotyńcu. Zachodnia Brama Scytii” w budynku głównym Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej, 25 bm. Wystawa prezentuje wyniki badań archeologicznych przeprowadzonych na terenie grodziska w Chotyńcu koło Radymna. Trwające 7 lat prace wykopaliskowe prowadzone przez Instytut Archeologii Uniwersytetu Rzeszowskiego pod kierunkiem prof. dr. hab. Sylwestra Czopka doprowadziły do odkrycia pierwszego na ziemiach polskich kompleksu osadniczego scytyjskich koczowników z VII-V w. p.n.e. (jm) PAP/Darek Delmanowicz

    Przemyśl/Wystawa archeologiczna o kompleksie osadniczym scytyjskich koczowników

  • Wrocław, 26.11.2025. Gmach Bibilioteki Uniwersytetu Wrocławskiego, w którym odbyła się konferencja „Od Kaspra Elyana do cyberprzestrzeni. 550-lecie druku w języku polskim”, 26 bm. Organizatorami trzydniowej konferencji były: Uniwersytet Wrocławski, Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu, Biblioteka Uniwersytetu Wrocławskiego i Zakład Narodowy im. Ossolińskich. PAP/Maciej Kulczyński

    Wrocław/ Konferencja naukowa w 550. rocznicę pierwszego druku w języku polskim

Przed dodaniem komentarza prosimy o zapoznanie z Regulaminem forum serwisu Nauka w Polsce.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera