Igły drzewa Casuarina. Fot. Adobe Stock

Australia / 25 tysięcy lat rytuałów rdzennej ludności w jednej jaskini

Przez około 25 tys. lat rdzenni mieszkańcy Australii przynosili do jaskini Cloggs Cave kępy traw i spalali je podczas rytuałów. Wykazały to analizy tysięcy częściowo spalonych fitolitów, czyli mikroskopijnych pozostałości roślin, które pozostały po dawnych ceremoniach.

  • Fot. materiały prasowe UJ

    Archeolodzy odkryli cmentarz z czasów I wojny światowej w Szczawnem na Podkarpaciu

    Archeolodzy z Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie odkryli cmentarz z czasów I wojny światowej w Szczawnem na Podkarpaciu. Zapomniana nekropolia mieści ponad 20 jam grobowych ze szczątkami około 50 żołnierzy armii austro-węgierskiej, rosyjskiej oraz niemieckiej.

  • , 11.07.2026. Badania archeologiczne w domu Hermanna Goeringa na terenie Wilczego Szańca w miejscowości Gierłoż, 11 bm. Przed dwoma laty gdańska Fundacja Latebra znalazła w domu Goeringa szkielety ludzi - dorosłych i dzieci. Początkowo informowano o pięciu osobach, ostatecznie ustalono, że było ich sześć. Szkielety były zakopane płytko w ziemi, na głębokości ok. 20 cm w niepodpiwniczonej części budynku. Nie miały dłoni i stóp. Mimo, iż śledztwo w tej sprawie prowadziła prokuratura, nie udało się ustalić ani kim są ofiary, ani kiedy i w jakich okolicznościach straciły życie. Nie wiadomo też, dlaczego pochowano je właśnie w tym miejscu. Dochodzenie umorzono. PAP/Tomasz Waszczuk

    Archeolodzy wyjaśnili zagadkę pochówków w domu Hermanna Göringa w Wilczym Szańcu

    Dom Hermanna Göringa w Wilczym Szańcu został zbudowany na terenie cmentarza. Dlatego pod podłogą znaleziono tam w przeszłości fragmenty szkieletów - ustalili archeolodzy PAN, którzy do niedzieli prowadzą w tym miejscu prace badawcze. Naukowcy już znaleźli kolejnych 5 szkieletów.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Hiszpania/Archeolodzy odkryli kolejne kości hominida sprzed ok. 850 tysięcy lat

    Kolejne 24 kości Homo antecessor – hominidów sprzed 850 tys. lat, noszące ślady kanibalizmu, znaleźli archeolodzy podczas kolejnej tury wykopalisk w Sierra de Atapuerca w prowincji Burgos w Hiszpanii. Część skamieniałości reprezentuje osobniki dorosłe, co jest rzadkim znaleziskiem.

  • Fot. Marta Osypińska, UWr

    Tanzania / Polska misja archeologiczna rozpoczęła regularne badania w Serengeti

    Archeolodzy Uniwersytetu Wrocławskiego i PAN rozpoczęli regularne badania w Tanzanii, na terenie Parku Narodowego Serengeti. Przez dwa miesiące, na terenach uznawanych za kolebkę ludzkości, poszukają m.in. śladów osadnictwa pierwszych ludzi i ich relacji ze światem zwierząt.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Księżniczki starożytnego Egiptu były świetnymi łuczniczkami

    Silnie rozwinięte przyczepy mięśni oraz zagojone złamania wskazują, że egipskie księżniczki, żyjące przed 4 tys. lat, potrafiły świetnie posługiwać się bronią, z którą zostały pochowane: łukami, buzdyganami, sztyletami.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Skamieniałość sprzed 550 mln lat najstarszym przejawem praworęczności

    Robak z rodzaju Spriggina, który żył ponad 550 mln lat temu, wykazywał tendencję do skręcania w prawą stronę. To prawdopodobnie najstarszy ślad preferencji danej strony w świecie zwierząt. Ta cecha, związana z funkcjonowaniem układu nerwowego, leży też u podstaw ludzkiej prawo- i leworęczności.

  • Fot. Adobe Stock

    Archeolog: kamienne wały w Górach Izerskich znikają, choć są unikatowym świadectwem historii

    Przez lata przypisywano je Celtom, joannitom i Walończykom. Dziś wiadomo, że kamienne wały w Górach Izerskich są śladem wielowiekowej pracy osadników. Ale gdy naukowcy rozwiązali zagadkę ich pochodzenia, unikatowy krajobraz kulturowy znika. Dr Paweł Duma z Uniwersytetu Wrocławskiego opowiedział o tym PAP.

  • Wolin, 15.07.2026. Zespół archeologów z Polski i Danii prowadzi drugi sezon prace na Srebrnym Wzgórzu w Wolinie, 15 bm. To kontynuacja rozpoczętego w zeszłym roku trzyletniego projektu badawczego prowadzonego przez naukowców Instytutu Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk i Uniwersytetu w Aarhus. Wykopaliska mają służyć lepszemu poznaniu historii tutejszego portu, który we wczesnym średniowieczu był ważnym ośrodkiem handlowym na Bałtyku i centrum relacji między Słowianami a Skandynawami. Badania prowadzone na obecnym poziomie obejmują okres X wieku, lecz najbardziej interesującymi są warstwy leżące poniżej z IX i VIII w. W ubiegłym roku udało się odkryć cztery chaty oddzielone rowami odwadniającymi. Znaleziono też paciorki bursztynowe, ozdoby metalowe i liczne przedmioty codziennego użytku w tym naczynia gliniane w różnych formach, gliniane przęśliki czy osełki z kamieniołomów znajdujących się w Norwegii. (dw) PAP/Marcin Bielecki

    Zachodniopomorskie/ Trwają badania archeologiczne na Srebrnym Wzgórzu w Wolinie

    Zespół archeologów z Polski i Danii prowadzi badania na Srebrnym Wzgórzu w Wolinie (pow. kamieński). Naukowcy chcą się dowiedzieć m.in. jaką rolę odegrali wikingowie w powstaniu miasta i gdzie dokładnie znajdowały się porty wczesnośredniowiecznego Wolina.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Uzbekistan/ Odkryto ruiny greckiego obozu wojskowego sprzed ponad 2 tys. lat

    Międzynarodowy zespół archeologów odkrył w południowym Uzbekistanie pozostałości liczącego ok. 2200 lat tymczasowego greckiego obozu wojskowego. Wyniki badań opublikowano w czasopiśmie „Journal of Archaeological Science: Reports”.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Białko związane z powstawaniem komórek rozrodczych pomaga rakowi przetrwać leczenie

  • 7 tys. kandydatów na studia w nowym roku akademickim na Uniwersytecie Radomskim

  • MNiSW przedstawiło wyniki oceny uczelni; najczęściej przyznawano kategorię B+

  • Psycholog: tabu chronią społeczności przed ryzykiem chorób, strat i konfliktów społecznych

  • Płock/ Akademia Mazowiecka spełniła warunki, aby stać się uniwersytetem

  • Fot. Adobe Stock

    Nie tylko statyny mogą zaburzać rozwój mózgu dziecka

  • Powszechnie stosowane sztuczne słodziki mogą się przyczyniać do szybszego starzenia mózgu

  • Medal Fieldsa 2026 dla czworga matematyków

  • USA/ Niektóre modele sztucznej inteligencji wymknęły się spod kontroli i wywołały atak hakerski

  • Co piąty wcześniak zmaga się z dużymi trudnościami w dorosłości

Powierzchnia kompozytu grzybnia–regolit w trakcie wzrostu, fot. M. Brandić Lipińska 

Architekt: grzyby mogą pomóc w stawianiu budowli na Marsie i Księżycu

Organizmy żywe, w tym grzyby, mogą stać się częścią kosmicznych habitatów stawianych w przyszłości na Marsie i Księżycu. Mogłyby pomóc w wykorzystaniu miejscowych zasobów i jednocześnie stać się częścią systemu podtrzymywania życia - uważa architekt dr inż. Monika Brandić Lipińska z Uniwersytetu w Innsbrucku.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera