Fot. Adobe Stock

Akceleratorek cząstek

Najmniejszy z dotychczas zbudowanych akcelerator o długości tylko 0,2 mm wykorzystuje światło lasera do przyspieszania elektronów do prędkości stu tysięcy kilometrów na sekundę – informuje „Nature”.

  • Fragment akceleratora, fot. Adobe Stock

    Intrygujące szczegóły zderzeń przy ekstremalnych energiach

    Narzędzia do badania zderzeń ciężkich jonów, zachodzących przy maksymalnych energiach w akceleratorze LHC, udoskonalili teoretycy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie. Okazało się, że żaden z modeli używanych do opisu tych zjawisk nie odtwarza zachowania zmiennej sigma.

  • Fot. EPA/MARTIAL TREZZINI
    Blog

    Future Circular Collider - następca Wielkiego Zderzacza Hadronów

    Do 2040 roku może powstać akcelerator ponad trzykrotnie dłuższy, niż największy na świecie akcelerator cząstek, Wielki Zderzacz Hadronów. Instrument, który kosztowałby - bagatela - 20 mld euro, pozwoliłby m.in. na badania bozonu Higgsa i ciemnej materii.

  • Akcelerator 6/9 MeV produkcji Zakładu Aparatury Jądrowej NCBJ przeznaczony do systemu Canis (foto: MultiControl)
    Technologia

    Rentgen z NCBJ prześwietla pociągi na przejściu granicznym z Białorusią

    Urządzenie rentgenowskie do prześwietlania wagonów kolejowych działa z pełną funkcjonalnością na przejściu granicznym z Białorusią - poinformowało w środę Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Skaner umożliwia celnikom szybkie wykrywanie nielegalnych towarów.

  • Międzynarodowy zespół fizyków zarejestrował w eksperymencie w rumuńskim ośrodku akceleratorowym IFIN-HH „drugą twarz” jąder atomowych niklu-66: stosunkowo stabilny stan wzbudzony, w którym jądro ma zmieniony kształt. Źródło: IFIN-HH

    Pierwsze lekkie jądro atomowe z drugą twarzą

    Gdy jądro atomu zostanie wzbudzone, jego kształt może się na bardzo krótką chwilę zmienić. Dotąd zjawisko to obserwowano w najbardziej masywnych pierwiastkach. Wreszcie jednak badaczom - w tym z Polski - udało się zaobserwować "drugie oblicze" jądra lekkiego pierwiastka.

  • Technologia

    Akcelerator cząstek lasera European XFEL - uruchomiony

    W ośrodku badawczym w Hamburgu zakończono prace nad akceleratorem zasilającym laser European XFEL – informuje wspólny komunikat instytutu DESY i międzynarodowej spółki XFEL GmbH. W budowie urządzenia brali udział m.in. naukowcy i technicy z Polski.

  • Od lewej: wiceprezes ARP SA Michał Szaniawski, wiceminister rozwoju Jadwiga Emilewicz, rektor Uniwersytetu Śląskiego Wiesław Banyś, minister skarbu państwa Dawid Jackiewicz, prezes Agencji Rozwoju Przemysłu Marcin Chludziński i starosta Powiatu Cieszyńskiego Janusz Król, podczas podpisania listu intencyjnego powołującego Akcelerator Gier Komputerowych. Fot. PAP/Jakub Kamiński 18.06.2016

    W Cieszynie powstanie akcelerator gier wideo

    Na wsparcie merytoryczne i pomoc w uzyskaniu finansowania będą mogli liczyć młodzi przedsiębiorcy - to efekt podpisanego w poniedziałek przez ARP, Uniwersytet Śląski i powiat cieszyński listu intencyjnego ws. utworzenia akceleratora gier wideo w Cieszynie.

  • Artystyczna wizja procesu emisji promieniowania gamma z wielkiego obłoku molekularnego otaczającego centrum Galaktyki bombardowanego przez wysokoenergetyczne protony pochodzące z okolic centralnej czarnej dziury. Autor: Dr Mark A. Garlick/ HESS Collaboration

    Czarna dziura w sercu galaktyki daje cząstkom astronomicznego kopa

    Czarna dziura w samym centrum naszej galaktyki działa jak supersilny kosmiczny akcelerator. Za jej sprawą cząstki zyskują ogromne energie i w otaczającej przestrzeni kosmicznej wytwarzają promieniowanie gamma, które dociera potem do Ziemi. Wyjątkowe cechy tego promieniowania odkryli m.in. badacze z Polski.

  • Fot. Fotolia

    Kieszonkowy akcelerator jak Wielki Zderzacz

    Laserowy akcelerator swobodnie mieszczący się na stole mógłby nadać elektronom energię możliwą wcześniej do osiągnięcia tylko w przypadku urządzeń o wielkości mierzonej w kilometrach – informuje “New Scientist”.

Najpopularniejsze

  • Penelopa i Odyseusz, obraz Johanna Heinricha Wilhelma Tischbeina z 1802 r. Fot. Wikipedia/ domena publiczna

    Historyk: Penelopa nie zawsze była przedstawiana jako wierna małżonka Odysa

  • Olsztyn/ Miasto chce zbadać największe jezioro, by możliwe było oczyszczenie z moczarki

  • 38 mln lat temu na terenie dzisiejszej Lubelszczyzny pływały walenie

  • Prof. Pałys dla PAP: nowe rozporządzenie o liście czasopism to krok ku równowadze, ale i eksperyment

  • Matematyk: w nieprzewidywalności świata kryje się klucz do rozwoju

  • 16.05.2013. PAP/Michał Walczak

    Neandertalscy dentyści leczyli próchnicę już prawie 60 tys. lat temu

  • Chemikalia obecne w środowisku mogą zakłócać rozwój kości u niemowląt

  • Zespół policystycznych jajników opóźnia menopauzę

  • Nie dało się żyć bez molibdenu

  • Zespół policystycznych jajników zmienił nazwę

Kraków, 19.05.2026. Prorektor Uniwersytetu Jagiellońskiego ds. rozwoju, filozof, prawnik i kognitywista prof. dr hab. Bartosz Brożek (3L), pełnomocnik Prezydenta Miasta Krakowa ds. Współpracy ze Środowiskiem Naukowo-Akademickim dr Bogna Halska-Pionka (2L), popularyzator nauki z Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych UJ Łukasz Kwiatek (3P), prezes Santa Fe Institute prof. David Krakauer (2P) i prowadzący rzecznik prasowy UJ dr Marcin Kubat (L) podczas konferencji prasowej Copernicus Festival 2026, 19 bm. w Muzeum Inżynierii i Techniki w Krakowie. Copernicus Festival - jedno z największych wydarzeń popularyzujących naukę w Polsce. Tegorocznymi partnerami festiwalu są Europejska Rada ds. Badań Naukowych (ERC) oraz Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR). PAP/Łukasz Gągulski

Kraków/ Pod hasłem „złożoność” rozpoczął się Copernicus Festival

Pod hasłem „złożoność” rozpoczęło się we wtorek w Krakowie wydarzenie popularyzujące naukę – Copernicus Festival. Polscy i zagraniczni naukowcy będą opowiadać o badaniach na temat pochodzenia świata, ewolucji człowieka, ludzkiej świadomości i rozwoju sztucznej inteligencji.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera