Fragment akceleratora, fot. Adobe Stock

Intrygujące szczegóły zderzeń przy ekstremalnych energiach

Narzędzia do badania zderzeń ciężkich jonów, zachodzących przy maksymalnych energiach w akceleratorze LHC, udoskonalili teoretycy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie. Okazało się, że żaden z modeli używanych do opisu tych zjawisk nie odtwarza zachowania zmiennej sigma.

  • Protony rozpędzone prawie do prędkości światła mogą zderzać się podobnie jak kule bilardowe. Ale ponieważ protony to cząstki kwantowe, z pomiaru takich zderzeń możemy dowiedzieć się nieoczywistych rzeczy o oddziaływaniach silnych. (Źródło: IFJ PAN)

    Kwantowy bilard protonowy

    Czy można "grać w bilard" z dokładnością do tysięcznej części stopnia, dlaczego protony puchną przy przyśpieszaniu i co mają z tym wspólnego rzymskie garnki? - wyjaśniają fizycy jądrowi z PAN. Polacy należą do międzynarodowej grupy naukowej, która opisała pomiar fundamentalnych własności oddziaływań silnych przy ultrawysokich energiach.

  • Fot. Adobe Stock
    Technologia

    Prof. Korgul: Mamy wybitnych specjalistów w dziedzinie fizyki jądrowej

    Nie mam wątpliwości, że w ciągu maksimum dwóch lat pojawią się nowe kierunki "jądrowe" na wyższych uczelniach, gdyż młodzież jest zainteresowana tą tematyką. Ale już mamy wielu wybitnych specjalistów w tej dziedzinie – powiedziała PAP dr hab. Agnieszka Korgul, prof. UW z Zakładu Fizyki Jądrowej na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

  • Fot. Fotolia
    Technologia

    NCBJ proponuje zmiany w ofercie szkół zawodowych

    Propozycję zmian nauczania przedmiotów ścisłych w technikach przygotowali naukowcy z Narodowego Centrum Badań Jądrowych. Chcą, by szkoły zawodowe przygotowywały do zawodu technika nukleonika, technika chemika jądrowego oraz technika elektronika jądrowego.

  •  Pomiary z użyciem najnowszego spektrometru promieniowania gamma AGATA wyjaśniają, jak wyglądają wspólne oscylacje neutronów w jądrach atomowych i ile neutronów na powierzchni jądra uczestniczy w wibracjach znanych jako rezonanse pigmejskie....
    Życie

    Ołów może "oddychać" trafiony tlenem

    Jądro ciężkiego atomu po zderzeniu z rozpędzonym jonem może wpaść w specyficzne drgania, które wyglądają tak, jakby atom oddychał. Drgania neutronów w jądrze ołowiu ostrzelanego tlenem zbadał z niespotykaną wcześniej dokładnością międzynarodowy zespół fizyków, w tym Polacy.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Popularny znacznik biologiczny może wprowadzać w błąd

  • Prof. Tambor o wecie prezydenta ws. j. śląskiego: powtarzanie nieaktualnych argumentów - absurdalne

  • Naukowcy: 30 minut biegu nie „spali” pączka

  • Wiceministra nauki: chcemy przeciwdziałać niedocenianiu polskich czasopism

  • Ewolucja miłości: dlaczego monogamia jest w nas zakorzeniona i jak utrzymać związek

  • Fot. Adobe Stock

    Namiętna miłość nieczęsto się zdarza

  • Małpy też mają wyobraźnię

  • Wieloletnie picie alkoholu znacząco zwiększa ryzyko raka odbytnicy

  • Naukowcy: statyny nie są takie straszne

  • U kobiet maltretowanych w dzieciństwie niektóre geny sprzyjają depresji

17.02.2026. Na zdjęciu z 11 bm. dr Bartłomiej Luks z Zakładu Badań Polarnych i Morskich Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk przed siedzibą Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Barłomiej Luks był gościem Studia PAP. (ad) PAP/Radek Pietruszka

Dr Luks: tempo topnienia lodowców powinno niepokoić nie tylko naukowców

Lodowce, będące naturalnymi magazynami wody słodkiej, wpływają na ekosystem i klimat na całym globie. Stąd też tempo ich topnienia powinno niepokoić wszystkich, nie tylko naukowców – powiedział gość wtorkowego Studia PAP dr Bartłomiej Luks z Instytutu Geofizyki PAN.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera