Fragment akceleratora, fot. Adobe Stock

Intrygujące szczegóły zderzeń przy ekstremalnych energiach

Narzędzia do badania zderzeń ciężkich jonów, zachodzących przy maksymalnych energiach w akceleratorze LHC, udoskonalili teoretycy z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie. Okazało się, że żaden z modeli używanych do opisu tych zjawisk nie odtwarza zachowania zmiennej sigma.

  • Protony rozpędzone prawie do prędkości światła mogą zderzać się podobnie jak kule bilardowe. Ale ponieważ protony to cząstki kwantowe, z pomiaru takich zderzeń możemy dowiedzieć się nieoczywistych rzeczy o oddziaływaniach silnych. (Źródło: IFJ PAN)

    Kwantowy bilard protonowy

    Czy można "grać w bilard" z dokładnością do tysięcznej części stopnia, dlaczego protony puchną przy przyśpieszaniu i co mają z tym wspólnego rzymskie garnki? - wyjaśniają fizycy jądrowi z PAN. Polacy należą do międzynarodowej grupy naukowej, która opisała pomiar fundamentalnych własności oddziaływań silnych przy ultrawysokich energiach.

  • Fot. Adobe Stock
    Technologia

    Prof. Korgul: Mamy wybitnych specjalistów w dziedzinie fizyki jądrowej

    Nie mam wątpliwości, że w ciągu maksimum dwóch lat pojawią się nowe kierunki "jądrowe" na wyższych uczelniach, gdyż młodzież jest zainteresowana tą tematyką. Ale już mamy wielu wybitnych specjalistów w tej dziedzinie – powiedziała PAP dr hab. Agnieszka Korgul, prof. UW z Zakładu Fizyki Jądrowej na Wydziale Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego.

  • Fot. Fotolia
    Technologia

    NCBJ proponuje zmiany w ofercie szkół zawodowych

    Propozycję zmian nauczania przedmiotów ścisłych w technikach przygotowali naukowcy z Narodowego Centrum Badań Jądrowych. Chcą, by szkoły zawodowe przygotowywały do zawodu technika nukleonika, technika chemika jądrowego oraz technika elektronika jądrowego.

  •  Pomiary z użyciem najnowszego spektrometru promieniowania gamma AGATA wyjaśniają, jak wyglądają wspólne oscylacje neutronów w jądrach atomowych i ile neutronów na powierzchni jądra uczestniczy w wibracjach znanych jako rezonanse pigmejskie....
    Życie

    Ołów może "oddychać" trafiony tlenem

    Jądro ciężkiego atomu po zderzeniu z rozpędzonym jonem może wpaść w specyficzne drgania, które wyglądają tak, jakby atom oddychał. Drgania neutronów w jądrze ołowiu ostrzelanego tlenem zbadał z niespotykaną wcześniej dokładnością międzynarodowy zespół fizyków, w tym Polacy.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Polscy naukowcy usprawnili jedną z podstawowych metod bioinformatyki

  • Historyk: Penelopa nie zawsze była przedstawiana jako wierna małżonka Odysa

  • Nowe zasady tworzenia wykazów czasopism i wykazów wydawnictw

  • Prof. Figlerowicz: genetyka Piastów to wielka i skomplikowana mozaika, będziemy ją dalej odtwarzać

  • Olsztyn/ Miasto chce zbadać największe jezioro, by możliwe było oczyszczenie z moczarki

  • Fot. Adobe Stock

    Prawie wszystkie roślinne alternatywy dla mięsa zawierają mykotoksyny

  • Neandertalscy dentyści leczyli próchnicę już prawie 60 tys. lat temu

  • Chemikalia obecne w środowisku mogą zakłócać rozwój kości u niemowląt

  • W USA umiera dużo więcej ludzi niż w innych bogatych państwach

  • Zespół policystycznych jajników opóźnia menopauzę

Warszawa, 18.05.2026. Na zdjęciu z 15 bm. dyrektor ds. międzynarodowych w Creotech Instruments SA, były prezes Polskiej Agencji Kosmicznej (POLSA) prof. Grzegorz Wrochna przed siedzibą Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie. Grzegorz Wrochna był gościem Studia PAP. (amb) PAP/Albert Zawada

Prof. Wrochna: znaczenie satelitów jest dziś ogromne, ale ciągle jeszcze niedoceniane

W obecnej sytuacji geopolitycznej znaczenie satelitów jest ogromne, chociaż ciągle jeszcze niedoceniane – powiedział w poniedziałek w Studiu PAP prof. Grzegorz Wrochna. Jak uznał, dobrze, że Polska kupuje pierwsze satelity i rozwija rodzimy przemysł; to jednak wciąż kropla w morzu potrzeb.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera