Rzecznik wśród propozycji zmian w prawie wskazał m.in. potrzebę utworzenia dedykowanych jednostek, takich jak straż ochrony przyrody. - Formacje te powinny posiadać odpowiednie kompetencje, zaplecze prawne oraz operacyjne do prowadzenia interwencji w przestrzeni zamieszkanej przez ludzi - wymienił.

Łukasz Lis przypomniał, że na terenie Podkarpacia rozpoczęła się realizację projektu o wartości 19 mln zł, którego celem jest stworzenie systemu zapobiegającego sytuacjom konfliktowym z udziałem niedźwiedzi, przy zachowaniu ochrony tego gatunku. Finansowany ze środków unijnych projekt obejmuje zakupy specjalistycznego sprzętu, monitoring zwierząt, wsparcie interwencji, wdrażanie rozwiązań prewencyjnych oraz edukację.

W rozmowie z PAP Lis zwrócił uwagę, że realizacja tych planów wiąże się z barierami natury formalnej.

– Jest to duże wyzwanie organizacyjne, logistyczne i prawne. Projekt przeciera szlaki w obszarze zarządzania konfliktami z gatunkami chronionymi na terenach zurbanizowanych. Startowaliśmy z poziomu, na którym obowiązujące przepisy w wielu aspektach nie były dostosowane do prowadzenia tego typu działań, a część utrudnień nadal pozostaje aktualna – powiedział.

Wśród wyzwań stojących przed osobami realizującymi projekt są m.in. kwestie wejścia na grunty prywatne, prowadzenia działań w porze nocnej, zakłócania ciszy nocnej czy bezpieczeństwa użycia broni palnej w terenie zabudowanym.

Zdaniem rzecznika RDOŚ dla pełnego rozwiązania problemu niezbędne będą zmiany w prawie krajowym.

– Projekt powstał jako odpowiedź na realny i narastający problem. Jego celem jest pomoc mieszkańcom, ograniczanie sytuacji konfliktowych oraz lepsze rozpoznanie mechanizmów, które powodują zbliżanie się niedźwiedzi do zabudowań. Trzeba jednak jasno powiedzieć, że pojedynczy projekt nie jest w stanie samodzielnie odpowiedzieć na problem w skali, z jaką obecnie się mierzymy – ocenił.

Rzecznik dodał, że projekt może dostarczyć wiedzy, doświadczeń i praktycznych rozwiązań, które będą podstawą do dalszych działań. – Dlatego równolegle, bazując na doświadczeniach zdobywanych w ramach projektu, konieczne jest dążenie do rozwiązań systemowych i zmian legislacyjnych – podkreślił Łukasz Lis.

W ramach projektu przeprowadzono szkolenia zorganizowane przy wsparciu Tatrzańskiego Parku Narodowego oraz Lasów Państwowych. W maju br. odłowiono w Bieszczadach pierwsze osobniki; obecnie monitoringiem objętych jest osiem niedźwiedzi. Działania prewencyjne i odłowy w celu przepłaszania będą skoncentrowane na gminach, w których skala problemu jest największa.

Skalę zjawiska potwierdzają statystyki zebrane przez organizacje pozarządowe. Z danych Fundacji Bieszczadziki wynika, że w ciągu ostatnich trzech lat niedźwiedzie były widywane w 57 wsiach w odległości mniejszej niż 10 metrów od zabudowań. Pokazuje to powszechny charakter problemu koegzystencji ludzi i tych drapieżników na Podkarpaciu. (PAP)

huk/ pad/