Fot. Adobe Stock

Fizycy z UJ chcą wykorzystać defekty diamentu do podglądania pracy białek

Białka zmieniają kształt, a te zmiany decydują o ich działaniu. Czujniki ukryte tuż pod powierzchnią diamentu mają pomóc śledzić pojedyncze cząsteczki. Projekt kierowany przez fizyków z Uniwersytetu Jagiellońskiego rozwija pomysł, którego ważne elementy sprawdzono już w eksperymentach.

  • Fot. Patryk Klochowicz
    Technologia

    Autonomiczny robot w IChO PAN odkrywa nieznane reakcje chemiczne

    Robot sterowany sztuczną inteligencją z Instytutu Chemii Organicznej PAN odkrył cztery nieopisane dotąd reakcje chemiczne. Urządzenie samodzielnie prowadziło eksperymenty oraz analizowało ich wyniki, przyspieszając pracę naukowców.

  • fot. materiały prasowe
    Popularyzacja

    Zapytaj fizyka, tym razem o IceCube, antarktyczny lód i odkrywanie tajemnic Wszechświata

    „IceCube: jak antarktyczny lód pomaga odkrywać tajemnice Wszechświata – Nobel 2026" to kolejny wykład z serii „Zapytaj fizyka” na FUW. Już w czwartek 5 listopada wygłosi go dr Magdalena Posiadała-Zezula.

  • Badanie: bateria też się męczy. Dlaczego nie zawsze warto ładować ją do pełna

    Więcej energii na jednym ładowaniu może oznaczać szybsze zużycie akumulatora. Badania fizyko-chemików z Warszawy pokazują, jak głębokie ładowanie uszkadza materiał katody. Pomagają też zrozumieć sens funkcji, która zatrzymuje ładowanie telefonu przed osiągnięciem 100 procent.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Nagroda Nobla z fizyki za badania neutrin w lodzie Antarktydy

    Belgijski fizyk Francisa Halzen został we wtorek laureatem Nagrody Nobla z fizyki. Komitet Noblowski docenił go za pomysł gigantycznego detektora nieuchwytnych cząstek zanurzonego w lodach Antarktydy. Co ciekawe, tę koncepcję przyszły noblista przedstawił w 1988 r. w Łodzi.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Badaczki z NCBJ: nagrodzony Noblem eksperyment pozwala śledzić cząstki z odległych części kosmosu

    Detektor IceCube, którego koncepcję stworzył tegoroczny laureat Nobla z fizyki Francis Halzen, to nieocenione źródło wiedzy dla astrofizyków. Wysokoenergetyczne cząstki, które rejestruje mogą powstawać w odległych częściach kosmosu - wskazały w rozmowie z PAP ekspertki z Narodowego Centrum Badań Jądrowych.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Eksperci z UW o Noblu z fizyki: antarktyczne obserwatorium neutrin to nowe okno do obserwacji Wszechświata

    Obserwacje wysokoenergetycznych neutrin w eksperymencie IceCube mówią nam bardzo dużo o ekstremalnych środowiskach we Wszechświecie. Łączenie tych danych z falami grawitacyjnymi i klasyczną astronomią otwiera nowe okno do obserwacji kosmosu – tłumaczą fizycy i astrofizycy z Uniwersytetu Warszawskiego znaczenie tegorocznego Nobla z fizyki.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 6.10.2026

    Prof. Kajewski o Noblu z fizyki: zasłużony, choć dość niespodziewany; za niedawne dokonania

    Chociaż nazwisko Francisa Halzena nie pojawiało się wśród kandydatów do Nobla z fizyki, to nagroda jest jak najbardziej zasłużona. Przyznano ją za dokonania stosunkowo niedawne, odnoszące się do podstaw fizyki - ocenił w rozmowie z PAP dr hab. Dariusz Kajewski, prof. Uniwersytetu Śląskiego.

  • EPA/CHRISTINE OLSSON 06.10.2026

    Fizyk: opracowany przez noblistę detektor IceCube to triumf ludzkiego umysłu

    Tegoroczna Nagroda Nobla dotyczy nawet nie tyle samego odkrycia wysokoenergetycznych neutrin pochodzenia astrofizycznego, co wymyślenia tak zaawansowanej aparatury do wychwycenia tak nieuchwytnych cząstek – powiedział dr inż. Paweł Janowski z AGH. Dodał, że to „triumf ludzkiego umysłu”.

  • Fot. Adobe Stock

    Rekord antyprotonów przybliża pomiar spadania antymaterii

    Antymateria powinna spadać w ziemskim polu grawitacyjnym tak samo jak materia, ale żeby to sprawdzić trzeba najpierw przygotować jej odpowiednio dużo. Zespół GBAR z udziałem fizyków z NCBJ uwięził około 64 mln antyprotonów w niespełna 35 minut. Mają posłużyć do produkcji ultrazimnego antywodoru.

Najpopularniejsze

  • Pobudzany światłem niebieskim kryształ fluorku litu z zarejestrowanymi śladami cząstek jonizujących podczas obserwacji pod mikroskopem fluorescencyjnym. (Źródło: IFJ PAN)

    Polskie detektory zarejestrowały promieniowanie kosmiczne wokół Księżyca

  • Zabrze/ 30 pacjentów leczono metodą usuwania cholesterolu LDL z krwi

  • Prof. Soszyński: fragmenty średniowiecznych manuskryptów wciąż nieodkryte na bibliotecznych półkach

  • W Słupsku przeprowadzono pierwszą w Polsce operację wspomagającą leczenie choroby Alzheimera

  • Ekspertka: zmiana czasu na zimowy chroni nasze ciało, ale źle wpływa na nastrój

  • Fot. Adobe Stock

    W naszych jelitach może mieszkać coś wielkiego

  • Spożycie oliwy z oliwek przed węglowodanami może ograniczyć wzrost poziomu cukru we krwi

  • Badanie PET w minutę

  • Naukowcy opisali prawdopodobnie pierwszego znanego historii korporacyjnego psychopatę

  • Nie tylko „zły” cholesterol ma znaczenie

Słupsk, 22.10.2026. Dr n. med. Daniel Maliszewski. Fot. PAP/Piotr Kowala

Dr Maliszewski o pierwszym zabiegu wspierającym leczenie alzheimera: to początek drogi

W Polsce wykonano pierwszą mikrochirurgiczną operację u pacjenta z chorobą Alzheimera. Polegała na udrożnieniu układu, który pozwala oczyszczać mózg ze szkodliwych produktów przemiany materii. To dopiero początek drogi – zaznaczył dr n. med. Daniel Maliszewski, chirurg ogólny z Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego w Słupsku.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera