Fot. Adobe Stock

Sudan/ Grobowiec sprzed 4 tys. lat daje wiedzę o złożonych rytuałach pogrzebowych kultury Kerma

Na pustyni Bayuda, jednej z najsłabiej zbadanych pustyń Afryki, polscy naukowcy odkryli grób mężczyzny sprzed około 4 tys. lat. Analiza pochówku umożliwiła opisanie rytuału pogrzebowego, jak również elementów środowiska przyrodniczego tego rejonu.

  • Fot. Adobe Stock

    Archeolodzy UW analizują, jak mieszkano w Starej Dongoli

    W domostwach Starej Dongoli (Sudan) najwięcej prac domowych toczyło się we wspólnych przestrzeniach przedsionków lub dziedzińców, gdzie gotowano, spędzano czas, trzymano zwierzęta. Forma domostw nie zmieniała się na przestrzeni wieków, w przeciwieństwie do funkcji pomieszczeń - ustalili naukowcy CAŚ UW.

  • Fot. Adobe Stock

    Sudan/ Archeolodzy sprawdzają, jak mieszkańcy dawnych domostw korzystali z przestrzeni

    Pracujący na terenie Starej Dongoli (Sudan) archeolodzy z UW analizują ślady pierwiastków zachowane na podłogach dawnych domostw, by ustalić, w jaki sposób dawni mieszkańcy korzystali z przestrzeni, np. gdzie i jak gotowali.

  • Fragment ubrania, bawełna barwiona na niebiesko. Autor Mateusz Rekłajtis PCMA UW

    Średniowieczne tkaniny "mówią" o życiu mieszkańców Starej Dongoli

    Mieszkańcy Starej Dongoli (Sudan) recyklingowali ubrania, bo wiedzieli, że produkcja tkanin jest bardzo droga i czasochłonna. Swoje szaty barwili oszczędnie, ale szczególnie lubili kolor niebieski, który nie tylko ładnie wyglądał, ale i miał chronić przed złem.

  • Scena z królem Dawidem/ Scene with King David (fot. Adrian Chlebowski/ Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW)

    Odkrycie Polaków w Sudanie wśród najważniejszych dokonań archeologicznych w 2023 r.

    Odkrycie malowideł ze Starej Dongoli (Sudan) przez ekspedycję Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego, znalazło się w gronie dziesięciu najważniejszych dokonań archeologii w 2023 roku, wskazanych przez prestiżowy amerykański magazyn Archaeology.

  • fot. D.F.Wieczorek, CAŚ UW

    Sudan/ Polacy odkryli bloki pokryte hieroglifami w Starej Dongoli; znalezisko może cofnąć historię miasta o tysiąc lat

    Pokryte hieroglifami piaskowcowe bloki z faraońskiej świątyni odkryli polscy archeolodzy w czasie badań w Starej Dongoli w Sudanie. Pochodzą z 1 połowy I tysiąclecia p.n.e. Do tej pory nie natrafiono tam na ruiny z tak wczesnego okresu; może to cofnąć historię miasta o tysiąc lat.

  • Meczet dominuje nad pozostałościami średniowiecznego miasta (Fot. Tomomi Fushiya/CAŚ UW)

    Międzynarodowy zespół ekspertów odrestauruje najstarszy meczet Sudanu

    Najstarszy meczet w Sudanie, położony w Starej Dongoli, odrestauruje międzynarodowy zespół ekspertów w ramach grantu przyznanego Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej (CAŚ) UW przez fundację ALIPH - poinformowało CAŚ UW. Na ten cel przeznaczono 1 mln dolarów.

  • foto: M. Łaptaś

    Sudan/ Polska badaczka udokumentowała malowidła sprzed tysiąca lat

    Malowidła ukazujące m.in. Matkę Boską z Chrystusem i dwóch archaniołów udokumentowała w czasie wykopalisk w kościele Lagia el Ga’ab, w Sudanie dr Magdalena Łaptaś z UKSW. Budowla i zdobiące ją malowidła mają ok. tysiąc lat.

  • Polscy archeolodzy znaleźli w Sudanie narzędzia sprzed 1,5 mln lat

    Na kamienne narzędzia sprzed 1,5 mln lat natrafili polscy archeolodzy w czasie wstępnych badań na pustyni Butana w Sudanie. Po tym odkryciu Sudańczycy zaprosili Polaków do dalszych badań: kilkunastohektarowe stanowisko może okazać się wyjątkowo bogate w znaleziska.

  • Klasztor w al-Ghazali. Fot. CAŚ UW

    Cenne odkrycia polskich archeologów w Sudanie

    Polscy archeolodzy odkryli w al-Ghazali w Północnym Sudanie unikatowy kościół w bizantyńskiej architekturze monastycznej, dużą liczbę fragmentów steli grobowych i inskrybowanych naczyń. Zweryfikowali również dotychczasową wiedzę o tym średniowiecznym centrum pielgrzymkowym.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Demograf: do dorosłości dochodzi pokolenie, dla którego dziecko nie jest oznaką sukcesu życiowego

  • Dr Staniszewska: skończmy z karą za macierzyństwo w środowisku akademickim

  • Mróz tak silny, że Bałtyk pokrył się lodem – od średniowiecza zdarzyło się to już nieraz

  • Polka pracująca przy Artemis II: ta misja to jeden wielki test

  • Ekspert: silne mrozy nie oznaczają końca problemów z komarami i kleszczami

  • Fot. Adobe Stock

    Dermatolodzy: suplementy kolagenowe nie działają zgodnie z oczekiwaniami

  • Tłuszcz beżowy wpływa na ciśnienie krwi

  • Agencja Badań nad Rakiem: blisko 40 proc. nowotworów można by zapobiec

  • Pierwszy przeszczep twarzy od dawcy po eutanazji

  • NASA przełożyła start księżycowej misji Artemis II na marzec

 Gdynia, 03.02.2026. Zamarznięte morze w Gdyni Orłowie.  PAP/Adam Warżawa

Śryż, okiść i morszkulce - sroga zima przywraca zapomniane słowa

Śryż, okiść czy morszkulce to przykłady z bogatej listy polskich słów, określających zimowe zjawiska przyrodnicze. Nasz język zawsze był bardzo blisko zjawisk pogodowych. Na opady deszczu i śniegu mamy co najmniej kilkanaście określeń. Tegoroczna zima pozwala je przywrócić - mówi PAP Michał Książek.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera