Autor ilustracji Karim Zanaty.

Nowy gatunek wymarłego krokodyla, odkryty w skałach, z których budowano Wielkiego Sfinksa

Nowy gatunek wymarłego krokodyla zidentyfikowali paleontolodzy w Egipcie. Odkryto go w tych samych skałach, które wykorzystano do budowy słynnego Wielkiego Sfinksa. Podobnie jak Sfinks, któremu brakuje czubka nosa, skamieniały krokodyl również nie ma końcowej części pyska.

  •  Rekonstrukcja przyżyciowa Tanystropheus (autor: Marcin Ambrozik).
    Życie

    Tysiąc kości sprzed 240 mln lat. Miedary kryją największy na świecie zbiór szczątków tanystrofów

    Około tysiąc kości, w tym unikatowe kości czaszki, należące do przynajmniej 25 osobników w różnym wieku – tyle wynosi największy znany dotąd na świecie zbiór szczątków tanystrofów, czyli długoszyjnych gadów sprzed 240 mln lat. Tym miejscem jest stanowisko paleontologiczne w Miedarach w woj. śląskim.

  • Artystyczna wizja walenia z Lubelszczyzny polującego na ryby ławicowe. Autor rekonstrukcji: Marcin Ambrozik.
    Życie

    38 mln lat temu na terenie dzisiejszej Lubelszczyzny pływały walenie

    W kopalni bursztynu niedaleko Lubartowa (Lubelszczyzna) odkryto fragment żuchwy walenia sprzed ok. 38 mln lat. To pierwsze potwierdzone znalezisko eoceńskiego walenia z terenu Polski i dowód, że już wtedy obok olbrzymich drapieżników istniały małe, szybkie gatunki, trybem życia przypominające dzisiejsze delfiny.

  • Na zdjęciu dr Tomasz Szczygielski, Instytut Paleobiologii PAN. Źródło: PAP
    Życie

    Paleobiolog: od triasu po dziś żółwie są stałym elementem ekosystemów

    Choć żółwie nigdy nie były gatunkami dominującymi, to od pojawienia się w triasie aż po dziś są stałym elementem ekosystemów. Pod tym względem te powolne, zazwyczaj małe zwierzęta, żyjące na uboczu, osiągnęły bardzo duży sukces ewolucyjny – powiedział PAP paleobiolog dr Tomasz Szczygielski.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Brazylia/ Skamieniałe jaja krokodylomorfów z Sao Paulo mają ponad 80 mln lat

    Skamieniałe jaja krokodylomorfów, znalezione we wschodniej Brazylii, mają ponad 80 mln lat - poinformowali paleontolodzy, podsumowując badania trwające od 2020 roku.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Brazylia/ Zrekonstruowano wygląd jaszczurki sprzed 240 mln lat

    Ekipa paleontologów z Brazylii zrekonstruowała wygląd jaszczurki sprzed 240 mln lat, która żyła na terenie tego południowoamerykańskiego kraju. Punktem wyjścia do pracy naukowców był niewielki fragment skamieliny czaszki nieznanego nauce zwierzęcia.

  • Fot. Adobe Stock
    Życie

    Znalezione w Polsce żółwie trójpazurzaste sprzed 12 mln lat przesuwają znany zasięg ich występowania

    W trzech stanowiskach w południowej Polsce paleontolodzy znaleźli skamieniałości żółwi trójpazurzastych sprzed ok. 12 mln lat: czaszkę oraz fragmenty pancerza. Znaleziska przesuwają znany zasięg występowania tej grupy zwierząt - znacznie dalej na północ niż wcześniej sądzono.

  • Fot. Adobe Stock
    Świat

    Mosasaury żyły też w rzekach; ząb z Dakoty zmienia obraz „morskich” gadów

    Mosasaury, ogromne gady z późnej kredy, uznawane dotąd za wyłącznie morskie drapieżniki, mogły zamieszkiwać także wody słodkie – wynika z analizy izotopowej szkliwa zęba znalezionego w formacji Hell Creek w Dakocie Północnej.

  • Rekonstrukcja życia Paradoxophidion richardoweni z późnego eocenu (37 milionów lat temu) w Anglii. Grafika: Jaime Chirinos, z arch. Georgiosa Georgalisa.
    Życie

    Nowy gatunek węża sprzed 37 mln rzuca światło na wczesną ewolucję „zaawansowanych węży”

    Wśród dzisiejszych węży dominujące są te z grupy Caenophidia. Paleontolodzy opisali i nazwali nowy gatunek węża sprzed 37 mln lat. To odkrycie rzuca światło na nie do końca poznane wciąż początki ewolucji tej grupy. Interesujący jest też sam wąż – z mozaiką cech anatomicznych z bardzo różnych grup.

  • 12.09.2025 PAP/Piotr Polak
    Życie

    Powstała baza żółwi żyjących na terenach Polski i Czech od triasu po dziś

    Informacje na temat blisko 300 okazów żółwi żyjących na terenach Polski i Czech od ok. 215 mln lat temu po dziś – objęła baza danych stworzona przez naukowców z Instytutu Paleobiologii PAN. W otwartym dostępie można znaleźć informacje o okazach, ich zdjęcia i modele 3D.

Najpopularniejsze

  • Fot. Adobe Stock

    Naukowcy: mózg potrzebuje hamulców, żeby się uczyć

  • Wrocław/ Naukowiec: Wygrabianie liści z ogrodu zamienia go w biologiczną pustynię

  • Eksperci: choroby reumatyczne nie zawsze zaczynają się od bólu stawów

  • Badaczka: łosie to gatunek bardzo wrażliwy na wpływ człowieka

  • Prof. Waliszewska-Prosół: migrena to nie jest zaburzenie wywołane stresem

  • Adobe Stock

    Norwegia/ 65 lat temu potwierdzono, że przed Kolumbem do Ameryki pierwsi dotarli wikingowie

  • Osoby z długim covidem mają zmienioną mikrobiotę w płucach i jamie ustnej

  • Proste krople RNA zaczęły przypominać komórki

  • Ślady pradawnego mikrobiomu jelitowego człowieka odkryto wśród odległych plemion

  • Przed stu laty urodził się Michel Foucault, jeden z najbardziej wpływowych i kontrowersyjnych filozofów

Fot. materiały prasowe

Kraków/ Nagrody Narodowego Centrum Nauki 2026 dla młodych naukowców – rozdane

Piotr Achinger, Dawid Kobiałka i Paweł Sikorski otrzymali Nagrody Narodowego Centrum Nauki 2026, przyznawane za osiągnięcia naukowe najlepszym młodym badaczom i badaczkom. Nazwiska laureatów ogłoszono w środę na gali w Zamku Królewskim na Wawelu.

newsletter

Zapraszamy do zapisania się do naszego newslettera