Strona główna Aktualności
Blog

Intrygująca wycieczka po kapitalizmie

08.09.2017 Blog

Ilustr. Fotolia

Rzadko kiedy biorę do ręki książkę naukową zaintrygowany - skutecznemu zaczytaniu przeszkadza często ich sztywny układ, nieczytelne i skomplikowane tabelki. Inaczej jest w przypadku "Kapitalizmu. Historii krótkiego trwania" autorstwa dr. Kacpra Pobłockiego.

Ale czy to na pewno książka naukowa? Są i przypisy, i obszerna bibliografia. Jest też teza i próba jej udowodnienia. Autor przy tym powołuje się na wiele autorytetów naukowych. Tak więc - chyba jednak tak.

 

Pobłocki próbuje wyjaśnić, czym jest kapitalizm i skąd się wziął. Jak odpowiedzieć na tak postawione pytania? Autor zrobił to nieco inaczej niż na ogół robią to naukowcy. W jego książce znajdziemy bowiem również elementy reportażu; opisy jego własnych podróży i sylwetek osób, które zetknęły się z mechanizmami kapitalizmu. Z pewnością takie podejście urozmaica narrację i pogłębia zrozumienie tematu.

 

Częściowo jest to też książka historyczna. Kilkadziesiąt stron poświęcono dziejom średniowiecznej Polski! Tak! Co to ma wspólnego z kapitalizmem? Autor przygląda się dziejom gospodarczym naszego kraju od jego początków, zainspirowany m.in. tezami prof. Przemysława Urbańczyka. Tak więc dowiemy się, że potęga Piastów powstała w dużej mierze dzięki handlowi niewolnikami, słowiańskim - a jakże!

 

Mimo silnie położonego nacisku na losy naszego kraju, Pobłocki przemieszcza się po wielu kontynentach. Zmiany lokalizacji są zaskakujące - od Azji przez Europę po USA. Żaden region zdaje się nie być dla niego terra incognita. Dzięki temu poznajemy kapitalizm i jego definicję od zupełnie innej strony.

 

"Jest to zatem nielinearna, globalna i przestrzenna opowieść o tym, skąd się wziął i dokąd zmierza współczesny świat. Dlatego tę książkę bardziej niż jako pracę historyczną należy traktować jako mapę" - pisze we wstępie dr Pobłocki. Istotnie, słowo mapa zdaje się być kluczowe w zrozumieniu książki. Autor wskazuje, że jesteśmy świadkami wielkiej zmiany - epicentrum światowej urbanizacji powoli, lecz definitywnie przenosi się z Europy i Ameryki Północnej do Afryki i Azji. Podobnie jest ze światową gospodarką - teraz pierwsze skrzypce zaczynają grać kraje BRIC - Brazylia, Rosja, Indie i Chiny - wskazuje autor "Kapitalizmu.

 

Europa może pozostaje w centrum, ale (większości) map, które ją przedstawiały jako "pępek świata". Mapy przygotowywane w ten sposób wykonywane są w tzw. odwzorowaniu walcowym, wymyślonym w XVI w. przez flamandzkiego kartografa Merkatora.

 

"Odwzorowanie Merkatora sprawia wrażenie, że Grenlandia jest większa niż Chiny; Skandynawia jest rozmiaru Indii, Europa (liczona do podnóża Uralu) jest wielkości Ameryki Południowej, a Afryka mniejsza niż Ameryka Północna" - wskazuje Pobłocki. Dlatego autor zamieścił w książce odwzorowanie Galla-Petersa, które pokazuje rzeczywiste rozmiary poszczególnych krajów i kontynentów. Porównanie obu może być dla wielu osób zaskoczeniem i z pewnością lekcją pokory.

 

Wiele czasu spędziłem wpatrzony w tabele, mapy i schematy - te z reguły wstydliwe chowane są w końcowych częściach publikacji naukowych. A tu przeciwnie - znajdują się z przodu, tuż za stroną tytułową. Są przejrzyste, ciekawie zaaranżowane, po prostu zrozumiałe i niosące mnóstwo informacji.

 

Cóż, najwięcej uwagi poświęciłem w tym tekście formie publikacji. Bo należy uznać ją za wyjątek na naszym rynku wydawniczym. W zalewie papierowych książek (wbrew cyfrowej rewolucji również w tym segmencie życia) jest to z pewnością perełka pod względem układu i struktury. A treść? Przekonajcie się sami! Zdaniem dr. Pobłockiego jest to pierwsza od 50 lat napisana po polsku autorska książka, która stara się odpowiedzieć na pytanie: czym jest i skąd wziął się kapitalizm; ostatnia taka pozycja to książka Jerzego Topolskiego z 1965 r. pt. "Narodziny kapitalizmu w Europie".

 

Książka "Kapitalizm. Historia krótkiego trwania" ukazała się nakładem Fundacji Bęc Zmiana.

 

Szymon Zdziebłowski

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach

Wznowienia doczekały się kultowe książki Douglasa Adamsa, w których opisuje on m.in. „Głęboką myśl” - maszynę, której nazwę koncern IBM nadał swemu komputerowi szachowemu - Deep Thought.

Więcej

Myśl na dziś

Wiedzę możemy zdobywać od innych, ale mądrości musimy nauczyć się sami.
Adam Mickiewicz

Nasz blog

Planetarne zoo Planetarne zoo

Ciemne jak smoła, lekkie jak styropian czy pokryte szafirowymi chmurami – takie bywają badane w ostatnim czasie pozasłoneczne planety. Niektóre z nich mogą się okazać bardzo przydatne dla nauki.

Więcej

Tagi