20.11.2017
PL EN
21.10.2017 aktualizacja 21.10.2017

Zmarł fizyk prof. Adam Sobiczewski

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

W piątek nad ranem zmarł fizyk prof. Adam Sobiczewski - poinformowało Narodowe Centrum Badań Jądrowych. Prof. Sobiczewski przewidział istnienie nieoczekiwanie bardzo stabilnych jąder atomowych najcięższych pierwiastków. Za to odkrycie w1995 r. otrzymał tzw. polskiego Nobla.

Przewidywania teoretyczne m.in. prof. Sobiczewskiego potwierdziły wyniki doświadczalne otrzymane w latach 1993-1995 przez fizyków amerykańskich z Livermore, rosyjskich z Dubnej i niemieckich z Darmstadtu.

Jak informowała Fundacja na rzecz Nauki Polskiej (FNP), odkrycie przewidzianego teoretycznie obszaru stosunkowo długożyciowych zdeformowanych jąder superciężkich otworzyło duże możliwości rozszerzenia tablicy nuklidów i zbadania własności fizycznych tych bardzo ciężkich jąder, istniejących tylko dzięki efektom powłokowym w ich strukturze. Otworzyło również możliwości rozszerzenia tablicy Mendelejewa oraz zbadania własności chemicznych przynajmniej niektórych spośród tych superciężkich pierwiastków.

W 1995 r. profesor otrzymał Nagrodę Fundacji na rzecz Nauki Polskiej nazywanej "polskim Noblem". A 20 lat później, w 2015 roku, powierzył FNP prowadzenie Funduszu im. prof. Adama Sobiczewskiego. Środki z Funduszu przeznaczono na stypendia wybranych laureatów programu START FNP z dziedziny fizyki teoretycznej, matematyki i astronomii.

Adam Sobiczewski urodził się w 1931 r. w Skierniewicach. W roku 1955 ukończył studia na Wydziale Matematyki, Fizyki i Chemii Uniwersytetu Warszawskiego, specjalizując się w matematyce, a w następnym roku (1956) ukończył prowadzone równolegle studia na Wydziale Łączności Politechniki Warszawskiej, specjalizując się w zakresie techniki fal ultrakrótkich. Stopień doktora nauk matematyczno-fizycznych uzyskał w roku 1964 na Uniwersytecie Warszawskim. Zaś stopień doktora habilitowanego w roku 1969 w Instytucie Badań Jądrowych na podstawie pracy poświęconej opisowi zależności energii jądra od jego deformacji. Tytuł profesora nadzwyczajnego nauk fizycznych otrzymał w roku 1976, a zwyczajnego w roku 1989.

Pracę zawodową rozpoczął w 1956 r. na Wydziale Łączności Politechniki Warszawskiej jeszcze jako student tego wydziału. W 1962 roku przeniósł się do Instytutu Badań Jądrowych, w 2011 przekształconym w Narodowe Centrum Badań Jądrowych. "Prof. A. Sobiczewski w sposób zupełnie wyjątkowy przyczynił się do zbudowania światowej pozycji NCBJ w dziedzinie fizyki jądrowej, w szczególności dotyczącej jader superciężkich najbardziej intensywnie obecnie badanych na świecie" - poinformowało w piątek na swojej stronie internetowej NCBJ.

Wiele czasu poświęcił działalności dydaktycznej w uczelniach krajowych oraz za granicą. Był promotorem prac doktorskich, opracował kilkadziesiąt recenzji prac doktorskich i habilitacyjnych oraz opinii w postępowaniu o przyznanie tytułu profesora.

Był członkiem rad naukowych, m.in. Instytutu Badań Jądrowych, środowiskowego Laboratorium Ciężkich Jonów w Warszawie, Instytutu Fizyki Politechniki Warszawskiej, Instytutu Problemów Jądrowych, członkiem Komitetu Fizyki PAN, Rady Redakcyjnej czasopisma Europhysics News, komitetów programowych wielu międzynarodowych konferencji.

Otrzymał kilka nagród i wyróżnień, m.in. nagrodę indywidualną drugiego stopnia (1969) i pierwszego stopnia (1976) Państwowej Rady ds. Wykorzystania Energii Atomowej za badania nad jądrami niestabilnymi oraz Medal im. A. Sołtana. W 2001 uzyskał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Otrzymał też Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski oraz Złoty Krzyż Zasługi. (PAP)

autor: Ewelina Krajczyńska

ekr/ agt/

Partnerzy

Copyright © Fundacja PAP 2017